Vaak gestelde vragen

Het lidmaatschap staat open voor iedere vrije man van goede naam. Dat wil zeggen dat zijn reputatie geen aanleiding zal geven tot discussie. Naast een minimale leeftijd van 18 jaar is er verder geen enkele beperking op grond van geloof, ras, afkomst, maatschappelijke positie of nationaliteit.

Loge het Vrij Geweeten is lid van de Orde van Vrijmetselaren onder het GrootOosten der Nederlanden, dat is een organisatie die intussen ruim 250 jaar geleden is gesticht en haar roots heeft in Engeland. Deze Orde kenmerkt zichzelf als een masculine vereniging. Alle Loges die onder deze Orde vallen accepteren dus alleen mannen als lid. Desondanks bestaan er in Nederland naast deze masculine Orde ook op zichzelf staande gemengde en feminine Ordes waar logischer beide, of enkel vrouwen lid mogen zijn.

Het komt geregeld voor dat kandidaten zich aanmelden via iemand die zij kennen die een vrijmetselaar is. Indien u lid wilt worden van de Vrijmetselarij dan kunt u contact opnemen met de secretaris van de betreffende Loge. De contactgegevens van de secretaris staan meestal op de websites van de Loges vermeld. Voor Loge het Vrij Geweeten is dat secretarislogehvg@gmail.com (of het contactformulier op deze site).

Voorgesprekken
Zodra u contact opneemt zult u over het algemeen eerst worden uitgenodigd voor een voorlichtingsbijeenkomst of een kennismakingsgesprek. Bij serieuze interesse zullen er vervolggesprekken plaatsvinden met een aantal leden van de betreffende Loge. Het doel van deze gesprekken is om op een informele wijze een algemene indruk van elkaar te krijgen. We proberen hierin de leidraad niet uw werk en opleiding te laten zijn, maar meer de persoon daarachter. Wie ben u, wat zijn uw interesses en hoe staat u in het leven zijn vragen die u tijdens deze gesprekken kunt verwachten. Belangrijk is dat het contact van beide kanten goed voelt. Indien u zelf het gevoel krijgt dat de Vrijmetselarij toch niks voor u is, of als een van onze leden het idee krijgt dat u wellicht bij een andere Loge beter zou passen of van mening is dat de Vrijmetselarij toch niet helemaal de juiste vereniging is dan willen we tijdens deze gesprekken hier eerlijk en open over zijn. Als afsluiting van deze voorgesprekken vind een gesprek plaats met de voorzitter van de Loge.

Commissie van Onderzoek (ballotagecommissie)
Als na deze gesprekken alles goed voelt dan vind ten laatste een gesprek met de Commissie van Onderzoek plaats. Dit kunt u vergelijken met een soort ballotagecommissie. Tijdens dit gesprek zal met name uw interesse in de Vrijmetselarij en de verplichtingen aan de vereniging zoals contributie en participatie besproken worden. Om dit gesprek te voeren wordt aan u gevraagd om van tevoren een aantal vragen te beantwoorden en op te sturen. U ontvangt ter zijner tijd de juiste formulieren hiervoor via de secretaris van de Loge.

Het gehele traject van aanmelding duurt gemiddeld zo’n 4 maanden, maar dit kan ook korter of langer zijn en is afhankelijk van zowel de ‘Arbeidstafel’ (agenda/planning) van de Loge als van uzelf. Zeer belangrijk is dat u gefundeerd de juiste keuze kunt maken. Heeft u meer bedenktijd nodig? Op U komt het aan.

Uiteraard begrijpen we dat lid worden van een vereniging waar zoveel mysteriën omheen lijken te hangen spannend is of vragen op kan roepen of dit wel daadwerkelijk iets voor u is. Desondanks kent de Vrijmetselarij om de privacy van haar leden te beschermen geen proeftijd.

Wel bieden veel Loges voorlichtingsbijeenkomsten en bij serieuze interesse meerdere gelegenheden tot verdere oriëntatie. Indien u twijfelt en dit kenbaar maakt zullen er altijd leden klaarstaan om met u het gesprek aan te gaan. Let wel: zij zullen u niet proberen te overtuigen om lid te worden, maar slechts proberen om antwoord te geven op eventuele vragen die u nog heeft. De Vrijmetselarij is geen plek waar u aan de hand wordt genomen. Een nieuw lid mag van de Loge verwachten dat hij zal worden gestimuleerd zich verder geestelijk te ontplooien en dat de Loge en haar leden hem daarin zullen bijstaan, maar een ding staat daarbij voorop: op U komt het aan.

In de toelatingsprocedure zult u in contact worden gebracht met meerdere leden van de Loge die u op informele wijze bekend zullen maken met Vrijmetselarij ansich en samen met u zullen proberen te onderzoeken of er van beide kanten een goed gevoel heerst. Dit gebeurd vaak door leden die al wat langer lid zijn en goed in kunnen schatten of de Vrijmetselarij iets voor u zou kunnen zijn.Uiteraard heeft u hier zelf de regie en uiteindelijke beslissing in.

Ja, homoseksualiteit is vanzelfsprekend geen enkel bezwaar voor het lidmaatschap. De Vrijmetselarij probeert te stimuleren om vrij te denken en wil zich kenmerken door vrij te zijn van dogma en dogmatisch denken. Lid worden van de Vrijmetselarij houdt in dat je op zoek bent en gaat om een beter mens te worden. Om inzichten te verwerven, jezelf open te stellen en kennis en ervaring met elkaar te delen binnen een veilige omgeving. Dat kan alleen als iemand zichzelf kan en mág zijn.

De vrijmetselarij kent een onder haar leden ook Moslims. Er zijn geen beperking van de toelating tot het lidmaatschap op grond van het geloof. Dit geldt voor iedere geloofsovertuiging, ook voor Moslims. De Vrijmetselarij is geen religie, noch is het een sektarische vereniging. De Vrijmetselarij probeert te stimuleren om vrij te denken en wil zich kenmerken door vrij te zijn van dogma en dogmatisch denken. Dat betekent niet dat iemand afstand moet nemen van zijn religie, maar wel dat hij open moet staan voor de religie van een ander.

Voor de Vrijmetselarij wordt je over het algemeen niet in directe zin gevraagd. Van iemand die lid wil worden wordt verwacht dat hij dit uit innerlijke drang naar verdieping doet. De toelatingsprocedure om lid te worden kan worden beschreven als relatief streng: voordat iemand toegelaten kan worden vinden er eerst meerdere gesprekken plaats om te zien of zowel de kandidaat als de Loge bij elkaar passen. Dit gebeurt op een zo transparante en eerlijk mogelijke wijze.

Een nieuw lid mag van de Loge verwachten dat hij zal worden gestimuleerd zich verder geestelijk te ontplooien en dat de Loge en haar leden hem daarin zullen bijstaan. Desondanks kan het zo zijn dat ondanks de zorgvuldigheid van de toelatingsprocedure het lidmaatschap iemand niet datgene brengt wat hij ervan verwachtte. Mocht dit het geval zijn dan staat het hem vrij om af te haken, net als bij iedere andere vereniging. Uiteraard zal er eerst met de betrokkene worden gesproken over de oorzaken die hiertoe hebben geleid, als vereniging willen wij nauurlijk ook van onze fouten leren als deze er zijn, maar niemand zal hem ervan weerhouden het lidmaatschap op te zeggen als men dit verlangd.

De kosten variëren per loge vanaf zo’n € 350 per jaar. Ook is het nodig om een passend donker kostuum, bij voorkeur een rokkostuum of smoking, voor de Open Loges (de ceremonies) aan te schaffen. Een nieuw lid betaald bij aanname naar rato de jaarcontributie. De contributie wordt jaarlijks rond de beginmaanden van het jaar verzocht te betalen en is eventueel aftrekbaar van de belasting via de ANBI status van de vereniging.

Naast de contributie kennen wij collectes voor charitatieve doeleinden, en in het geval van een Open Loge (ceremonie) vind er aansluitend een maaltijd plaats. De kosten voor deze maaltijd wisselen per avond.

De meeste loges komen één maal per week ’s avonds bijeen op een vaste weekdag. Er zijn ook loges die twee of slechts één keer per maand bijeenkomen. Veel loges beschikken, soms samen met andere loges, over een eigen gebouw; andere huren een ruimte. Het werkjaar loopt van medio september tot om en nabij de derde week van juni. Iemand die lid is geworden van een Loge staat het vrij om overal waar zich een Loge bevind te mogen deelnemen aan een avond. Wat voor avond er georganiseerd wordt is te zien op de zogenoemde ‘arbeidstafel’.

Loge het Vrij Geweeten komt op de donderdagavond om 20:00 bijeen in het logegebouw aan de Ginnekenweg 141 te Breda. De invulling van de avond kan een comparitie (een soort lezing) of de opvoering van een ceremonie zijn.

De loge verwacht van een lid dat hij de bijeenkomsten zoveel mogelijk bijwoont. Daarnaast is ook de verwachting dat hij anderszins actief is: door het ter zijner tijd vervullen van functies en het leveren van bijdragen aan de gedachtenwisseling (de zogenoemde comparities). Alleen bij een goede participatie kan de Vrijmetselarij hem immers bieden wat hij daarin wil zoeken.

Deze participatie is ook voor de loge als zodanig van belang. Door slecht bezochte bijeenkomsten zullen het werken (en dus het saamhorigheidsgevoel) en de sfeer in de loge ongunstig beïnvloeden. Zonder de leden is er geen Loge. Onderlinge banden kunnen pas onstaan als iemand zich daartoe bereid toont.

Diverse pausen hebben zich in bullen uitgesproken tegen het lidmaatschap van de vrijmetselarij voor gelovigen. Veel katholieken voelen zich echter niet aan die uitspraak gebonden. Hetzelfde geldt voor zaken als euthanasie, het gebruik van voorbehoedsmiddelen, seks tussen ongehuwden en abortus. Veel leden van de Orde zijn van huis uit rooms-katholiek. Anderen zijn dat nog steeds, maar nemen de vrijheid zich niet te conformeren aan bepaalde regels die vanwege de kerk worden gesteld.

De vrijmetselarij kent van haar kant geen beperking van de toelating tot het lidmaatschap op grond van het geloof. Dit geldt voor iedere geloofsovertuiging, ook voor de rooms-katholiek.

De Orde kent van oudsher een relatief groot aantal predikanten onder haar leden, die de vrijmetselarij actief beoefenen. Zij zijn in het algemeen verbonden aan vrijzinnige kerkgenootschappen of behoren tot vrijzinnige stromingen binnen een kerkgenootschap.Iedereen die lid wil worden kan en mag lid worden, ongeacht geloof, rang of stand.

Vanwege het esoterisch karakter en het ‘vrijdenken’ zijn er een aantal kerkgenootschappen en vergelijkbare organisaties die de vrijmetselarij voor haar leden verwerpt, zoals de katholieke kerk, enkele orthodox-protestantse kerken, Baptisten, Adventisten en Jehovah-getuigen. De Vrijmetselarij is geen religie, noch is het een sektarische vereniging. De Vrijmetselarij probeert te stimuleren om vrij te denken en wil zich kenmerken door vrij te zijn van dogma en dogmatisch denken. Dat betekent niet dat iemand afstand moet nemen van zijn religie, maar wel dat hij open moet staan voor de religie van een ander.

De stelregel is dat een vrij man van goede naam lid kan worden van de Vrijmetselarij, iemand zijn (politieke) overtuigingen mogen daarbij geen rol spelen. Van een Vrijmetselaar wordt verwacht scherp naar zichzelf maar zacht naar een ander te zijn. Een politicus kan dus prima lid zijn van de Orde. Politiek-controversiële zaken kunnen echter geen onderwerp van discussie in de loge zijn, omdat daardoor de harmonie in gevaar kan worden gebracht. Vanzelfsprekend heeft een politicus zijn politieke overtuiging, zeker als hij een echte professional is, maar hij zal die in de loge niet uitdragen en het is dan ook geen bezwaar voor zijn opneming in de Orde.

Er zijn heel wat vooraanstaande politici lid van de Orde geweest of zijn dat nog steeds. Wie daar meer over zou willen weten raden wij het boek ‘Vrijmetselaren in de politiek’ van dr. J.S. Wijne en prof. H. Vonhoff aan. Ook internationaal waren tal van prominenten lid waar veel over valt te vinden. Desondanks zijn Vrijmetselaren over het algemeen niet zo uitgesproken over hun lidmaatschap, zij zijn tenslotte niet lid geworden vanuit een (politieke) overtuiging maar voor zichzelf om een beter mens te worden. Lid worden van de Vrijmetselarij is naast het vinden van verdieping ook simpelweg een sociale vereniging. Een politicus komt niet in de Loge om zijn beroep uit te oefenen, maar om een mooie, inspirerende avond te beleven in zijn vrije tijd. De Loge biedt een veilige omgeving om zogezegd te mogen zijn wie diegene is, en om te mogen praten over wat diegene dwars zit of tegenaan loopt zonder een veroordeling/beoordeling zoals deze persoon dat wellicht in zijn beroep zou ervaren. Dit betekend niet dat iemand met kwade bedoelingen beschermd wordt of dat er (politieke) geheimen gedeeld worden maar dat iemand zich kwetsbaar op mag stellen.

Loge het Vrij Geweeten is lid van de Orde van Vrijmetselaren onder het GrootOosten der Nederlanden, dat is een organisatie die intussen ruim 250 jaar geleden is gesticht. Deze Orde kenmerkt zichzelf als een masculine vereniging. De van oorsprong ambachtelijke loges kenden ook alleen mannelijke werkers. De daaruit voortgekomen speculatieve Loges hebben deze lijn doorgetrokken. Desondanks bestaan er in Nederland naast deze masculine Orde ook op zichzelf staande gemengde en feminine Ordes.

Het feit dat deze vorm van Vrijmetselarij alleen voor mannen open staat is zowel haar kracht als haar zwakte. Het zou de indruk kunnen wekken dat het belang van vrouwen in de zoektocht naar de essentiële waarden van het bestaan ondergeschikt of van minder waarde zou zijn. Uiteraard is dit niet de reden. Het vrouwelijk aspect is zelfs van essentieel belang. De reden is deels historisch, maar in feite van heel praktische aard. Het is van belang dat een Vrijmetselaar zich kwetsbaar op durft te stellen en geen behoefte heeft om zich een houding te geven. Dat gaat voor veel mannen in een mannengemeenschap met een hoge mate van geborgenheid gemakkelijker dan in een gemengd gezelschap. Voor deelname aan de Vrijmetselarij is toestemming van de partner overigens wel een voorwaarde.

Binnen de Vrijmetselarij proberen we discussies te vermijden. In een discussie probeert een deelnemer van het gesprek de ander te overtuigen van zijn standpunten. Bij de Vrijmetselarij kennen wij het principe compareren, ook wel afgeleidt van het Engelse ‘to compare’ ofwel vergelijken. Als iemand een bouwstuk oplevert (een lezing geeft) volgt daarop een comparitie. Tijdens een comparitie proberen we – op een gestructureerde maar tevens organische wijze – verder door te vragen op de gegeven lezing. Zaak hierbij is dat we de informatie uit die lezing niet proberen te weerleggen of de ander te overtuigen dat iets fout is, maar om te gaan begrijpen waarom iemand er op die wijze over denkt en zodoende te leren.

Het compareren daagt uit om te leren luisteren.